Bu makale iki soruyu cevaplar: "Bütçemiz 50 milyon TL; en fazla yüzde kaç zam yapabiliriz?" ve "Kur %10 artarsa ne olur?". Hedef bütçe çözücü seçtiğiniz tek bir değişkeni (zam yüzdesi, işe alınabilecek kişi sayısı ya da yeni işe alımların başlangıç ayı) hedef toplam maliyeti aşmayacak en büyük değere getirir. Duyarlılık kartında kur, asgari ücret ve genel zam kaydırıcılarıyla toplam maliyetin nasıl değiştiğini görürsünüz; Duyarlılık sıralaması her etkenin %10 değişiminin etkisini büyükten küçüğe gösterir.
Bütün sonuçlar bordro motoruyla kesin hesaplanır ve çalışmanın kendisine hiçbir şey yazılmaz. Çözümü kullanmak isterseniz Senaryo olarak kaydet çalışmanın bir kopyasını çözülen değerle açar. Toplam maliyet giderler dahil toplamdır.
Başlamadan önce
Bir bütçe çalışmanız var ve hesaplamaya hazır: hazırlık listesinde hata yok (Hesaplamaya hazırlık kontrolü).
Çalışmadaki tüm çalışanların ücretini görebiliyorsunuz (Ücret Görüntüleme yetkisi ve şube kapsamı). Göremiyorsanız sayfada "Bu analizler için çalışmadaki tüm çalışanların tutarlarını görebiliyor olmanız gerekir." yazar.
Hedef bütçe çözücüyü modül yöneticisi ve yönetici yardımcısı kullanır. Duyarlılık kartlarını görüntüleme yetkisiyle paylaşılan kişi de kullanabilir.
Kaydırırken yaklaşık değerleri görmek için çalışmanın raporu en az bir kez hesaplanmış olmalı (Bütçe raporunu oluşturma ve yeniden hesaplama). Kesin hesaplar bunu gerektirmez.
Adım adım
Çalışmanın başlığındaki Diğer menüsünden Karşılaştır'a tıklayın. Karşılaştırma sayfası çalışmayla açılır; üstteki Çalışma alanından başka bir çalışma seçebilirsiniz.
Hedef bütçe çözücü kartında Hedef bütçe çözücüyü aç'a tıklayın.
Hedef toplam maliyet alanına hedefi yazın. "50 milyon", "49,5 mn" ya da "50.000.000" gibi yazabilirsiniz; alanın altında nasıl anlaşıldığı ve şu anki toplam yazar.
Değiştirilecek listesinden değişkeni seçin:
Ocak zam yüzdesi (tüm çalışanlar): çalışmanın Ocak ayındaki herkese zammı. Zam ayı alanından başka bir ay seçebilirsiniz. Bu ayda bir grubu kapsayan daha özel bir zam varsa o çalışanlara o zam uygulanmaya devam eder.
Bir grubun zam yüzdesi: kapsam olarak departman, şube, pozisyon gibi bir grup ve değerlerini seçin.
İşe alınabilecek kişi sayısı: Planlanan işe alım listesinden bir satır seçin; bu satırdaki kişiyle aynı bilgilerle kaç kişi alınabileceği hesaplanır.
Yeni işe alımların başlangıç ayı: çalışma içinde başlayan bütün yeni işe alımların giriş tarihi birlikte kaydırılır.
Sabit tutulanlar listesi değişmeyecek girdileri gösterir.
Çöz'e tıklayın. "Kesin hesap 3 / 8 adım" ilerlemesi görünür; çözücü en çok 8 kesin hesap yapar. Pencereyi kapatabilirsiniz, çözüm arka planda sürer ve kartta son durumu görünür.
Sonuç bandında örneğin "Hedefi aşmadan en fazla %27,4 zam yapılabilir (toplam 49,98 mn TL)." yazar. Bulunan değerin kesin toplamı hedefi hiçbir zaman aşmaz ve çoğunlukla hedefin %0,5 altında kalır; kişi sayısı ve ay gibi tam sayılı değişkenlerde bir sonraki değer hedefi aşar.
Çözümü kullanmak için Yeni çalışmanın adı alanını kontrol edip Senaryo olarak kaydet'e tıklayın. Çalışmanın kopyası çözülen değerle oluşturulur: zam Artışlar adımındaki satıra, kişi sayısı ve giriş ayı Çalışan bilgileri'ne yazılır. Çalışmayı aç yeni çalışmayı açar; raporunu Rapor oluştur ile hesaplatın.
Duyarlılık kartında Döviz kuru (±%30), Asgari ücret (±%20) ve Genel zam (puan) (±10 puan) kaydırıcılarını kaydırın. Kaydırırken Yaklaşık toplam ve farkı anında değişir.
Kesin değer için Kesin hesapla'ya tıklayın. Bitince "Kesin toplam: ..." satırı farkla birlikte görünür. Kaydırıcıları yeniden değiştirirseniz kesin değer için tekrar hesaplayın.
Duyarlılık sıralaması kartında Hesapla'ya tıklayın. Genel zam, asgari ücret, yan haklar, SGK tavanı ve döviz kuru %10 düşürülüp artırılarak kesin hesaplanır; grafik her etkenin toplam maliyete etkisini milyon TL olarak büyükten küçüğe gösterir. Çalışmada olmayan etkenler (örneğin dövizli ücret yoksa döviz kuru) grafiğin altında nedeniyle yazar.
Sonuç
Çözüm ve duyarlılık sonuçları çalışmayı değiştirmez; yalnız Senaryo olarak kaydet yeni bir çalışma oluşturur. Onaya gönderilmiş ya da onaylanmış bir çalışmada da çözücü çalışır; kayıt her zaman yeni bir taslak çalışma olur ve onaylı bütçe değişmez. Kopya oluşturulduğu kişinin olur, paylaşımlar kopyalanmaz.
Yıl sonu tahmini ve Gerçekleşenle güncel tut açık çalışmalarda kapanan bordro ayları gerçekleşen değerlerle sabittir. Sayfanın üstünde örneğin "Ocak-Temmuz 2026 gerçekleşen bordrodan, değişmez. Hedef çözücü ve duyarlılık yalnız Ağustos-Aralık 2026 aylarını yeniden hesaplar." yazar. Çözücü, duyarlılık ve sıralama bu ayları değiştirmez ama toplamlara katar; kalan aylar son kapanan ayın devreden değerleriyle (kümülatif matrah, SGK devri) hesaplanır. Yalnız kapanan ayları etkileyen bir değişikliğin etkisi sıfırdır. Yeni işe alımların başlangıç ayı yalnız tahmin aylarında başlayan işe alımları kaydırır, en erken ilk tahmin ayına kadar.
Genel zam kaydırıcısı ve sıralamadaki Genel zam ±%10, çalışmanın Ocak ayındaki tüm çalışanlara yüzde zammıdır. Yan haklar ±%10 puantajdaki ödeme ve yan hak tutarlarını değiştirir; gün ve saat olarak girilen kalemler ve kesintiler değişmez. Döviz kuru, Parametreler adımındaki kur varsayımını değiştirir. Kurun kaydırırken gösterilen yaklaşık etkisi duyarlılık sıralamasındaki kesin etkiden gelir; sıralama hesaplanmamışsa kesin hesaplayın.
Sık karşılaşılan sorunlar
Belirti: Sonuç bandında "Zam yapılmasa da toplam ...; hedefi aşıyor." yazıyor.
Neden: Seçtiğiniz değişkenin en düşük değerinde bile toplam maliyet hedefin üstünde.
Çözüm: Hedefi yükseltin ya da başka bir değişken seçin.
Belirti: Çöz ya da Kesin hesapla "Önce 2 hatayı düzeltin." diyor.
Neden: Çalışmada hesaplamayı engelleyen hatalar var.
Çözüm: Başlıktaki Hazırlık rozetinden hataları düzeltin.
Belirti: "Çalışma bu çözümden sonra değişti; kaydetmeden önce yeniden çözün." yazıyor ve Senaryo olarak kaydet görünmüyor.
Neden: Çözüm başladıktan sonra çalışmanın bir girdisi değişti.
Çözüm: Yeniden çöz'e tıklayın.
Belirti: Kaydırırken "Kur etkisi için duyarlılık sıralamasını hesaplayın ya da kesin hesaplayın." yazıyor.
Neden: Dövizli ücret ya da ödeme var ve kurun etkisi henüz kesin hesaplanmadı.
Çözüm: Duyarlılık sıralaması'nda Hesapla'ya ya da Kesin hesapla'ya tıklayın.
Belirti: İşe alınabilecek kişi sayısı ya da Yeni işe alımların başlangıç ayı seçilemiyor.
Neden: Çalışmada planlanan işe alım ya da çalışma içinde başlayan bir çalışan yok.
Çözüm: Planlanan işe alımları Veri kaynakları adımından ya da Çalışan bilgileri'nden ekleyin.


